Faru pli da aŭskultlibrojn!

2008 Aŭgusto 31

Ĵaŭde mi havis bonan ideon. Serĉite longe por pli da aŭskultablaj esperantotextoj en la interreto mi decidis fari aŭskultlibron meme. Estas multe da texto sin aŭtorrajto, mi pensis, pro tio estus facila, fari laŭleĝan aŭskultlibron kaj enriĉi la kultura de Esperanto movado tiel maniere.

En la retpaĝo de projekto Gutenberg mi trovis libron nomige “Karlo”, kio estas verkita kaj publika de Edmond Privat en la jaro 1910. Estas tre facila enhavo, ĉar ĝi fariĝis por lernantoj de Esperanto, sed skribiĝis amuze. Mi vere ŝatas legi tia rakonto.

Ĵaŭde vespere mi rekordis la unuan ĉapitron daŭrite tre longe, ĉar mi senĉesa parolis erare. Tamen mi fine rekordis akceptablan version kaj miksis ĝin kun muziko, memkompreneble “libera” muziko – publika sub ia Creative Commens licenco. Sed kiam mi volas informigi pri la aŭtoro de la libro, mi subite ekdubis, ke ne estas aŭtorrajtoj de la libro.

La libro estas publika ol publika posedaĵo en la retpaĝo de projekto Gutenberg, sed sia aŭtoro Edmond Privat mortis en la jaro 1962. En Eŭropa Unio autorrajtoj ĉesas 70 jaroj post la moraĝo de sia aŭtoro. Mi inforigis min pli de leĝaj reguloj kaj sciiĝis, ke la verko estas publika posedaĵo nur en Usono, sed ne in Eŭropa Unio. Por tio maleblas, ke mi laŭlege uzas ĝin este ĉi-tie. Tio signifas, ke ne estas permisa publiki la unua ĉapitro, kion mi rekordis.

Estis mia eraro, ke mi ne certiĝis min, ke la libro vere estis libera. Tamen mi ne estas kontenta. Mi dubis, ke kio leĝo estas avantaĝo por la socio. Kiun ĝi protektas? Kion ĝi protektas? Estas justa, ke autoroj eblas gajni monon por sia laboro. Ne avantaĝas socion, se autoroj ĉesus skribi, tial ke ili ne gajnas ion. Por tio estas justa kaj bezona, ke autorrajtoj estas protekta dum adekvata tempo, se la aŭtoro postulas tion. Sed laŭ mia opinio 70 jaroj post mortiĝo ne estas adekvata tempo.

Estus Creative Commons licencoj en la jaro 1910, eble Edmond Privat publikus sia verko sub tia licenco. Tiel ne farite, bedaŭrinde nun estas tro malfacila gajni permison por uzi sia verko, kion mi tre ŝatas.

La libro estas publika ĉi-tie: http://www.gutenberg.org/etext/24525

Ne estas permisa legi gxin rete en Eŭropa Unio kaj aliaj landoj.


Ekskribi la blogon

2008 Aŭgusto 28

Saluton!

Mi registris ĉi tia blogon antaŭ du semajnoj, sed ankoraŭ ne skribis blogafiŝon. Kaŭzo estas, ke mi ne estas bona parolanto de Esperanto. Pro tio estas malfacila formuli frazojn en Esperanto al mi, sed mi volas lerni paroli kaj skribi ĝin flue.

Mi eklernis la esperantan lingvon antaŭ aproksime du jaroj. Tiutempe mi estis en Sudkoreio, kiu mi instruis la germana lingvo en superlernejo de fremdlingvoj kaj ankaŭ lernis la korean lingvon. Mi jam lernis la korean dum kvin jaroj, ĉar mi havas grandan intereson por ĝi kaj por la landoj, en kiuj ĝi estas parolata. Tamen kelkafoje la lernado estis peniga. Krome estis leganto de mia blogo teme de mia vivo en koreio, kiu estas pasita Esperantano kaj rekomendis al mi eklerni ĝin. Mi jam aŭdis pri la esperanta movado, sed estis skeptika. Mi ne pensis, ke eblas etabli mondlingvon krome la angla, por tio mi ne interesiĝas por Esperanto. Esperanto estis bona ideo, kiam ĝi verkiĝis, mi pensis, sed ĉi-tempe ne plu estas necesa. Tamen mi komencis lerni Esperanton, sole por sciiĝi pli pri tia kultura fenomeno.

Sole rete mi lernis, plejofte en la retpaĝo lernu.net kaj progresis tre rapide. Post du aŭ tri semajnoj mi povis legi facilajn tekstojn kaj skribi retpoŝton esperante. Mi ankaŭ aŭskultis retradion kiel radio verda. Mi ne comprenis ĉion, sed ion, kaj ĝi estis sufiĉa por mi. Bedaŭrinde mi ne havis amikon ankaŭ lernantan Esperanton. Por tio mi ne lernis paroli ĝin kaj ĉesis lerni iom poste.

Mi revenis al Germanio kaj ekparticipis dujara lernservokurso por iĝi instruisto en Germanio. Ĝi estas kurso, en kio oni instruas en lernejo kaj samtempe ricivas lekcioj pri instruada teorio. Oni ankaŭ devas fari provojn por sukcese finigi la kurson. Por tio mi estis tre okupita kaj ne plu pensis pri Esperanto.

Dum ĉijara somerlibertempo mi estis in Koreio por renkonti mian amikinon kaj partopreni ol instruisto de germana lingvo en libertempokurso por lernantoj de superlernejoj en la regiono cirkaŭ korea ĉefurbego Seulo. Por prepari kantogrupon mi iris al Inĉono, havenurbo proksime Seoulo, kie mi renkontas instruistinon participontan en sama libertempokurso. Bonŝanco ŝi diris al mi, ke la vicrektoro de ŝia lernejo estas pasita Esperantano. Tial mi salutis lin en Esperanto kaj provis komenci paroladon, sed ne povis. Ĉar mi nenie ekzercis paroli, miaj vortaj estis tre malfluaj. Tamen li bonvenis mi ĝoje kaj ni parolis longe pri la esperanta movado en koreio kaj tuta mondo. Adiaŭe li donatis al mi koreesperantan vortaron.

Unu aux du semajnoj poste mi dankis lin per retpoŝto skribita tute en Esperanto. Kaj revenite al Germanio mi serĉis por esperantogrupo en Aĥeno, ĉar mi estas malkontenta ne pove paroli esperante. Nun mi ofte renkontas esperantaj amikoj kaj esperas, ke mi lernos Esperanton ol parolanta lingvon rapide.